Solar3GW, ‘Türkiye Güneş Enerjisi Sektöründe İstihdam’ raporunu açıkladı!
‘Türkiye Güneş Gücü Kesiminde İstihdam’ raporuna nazaran lisanslı YEKA ve depolamalı GES projeleri güneş gücü kesiminde istihdamı arttıracak
‘Türkiye’de her yıl güneşte 3 GW kurulu güç’ misyonuyla yola çıkan niyet kuruluşu Solar3GW, ‘Türkiye Güneş Gücü Kesiminde İstihdam’ raporunu açıkladı. Bugün İstanbul’da düzenlenen toplantıda tanıtılan raporda, yenilenebilir güç kaynakları içinde en fazla büyüme potansiyeline sahip olan güneş gücünde istihdam inceleniyor.
Toplantının açılış konuşmasını yapan Solar3GW Yönetim Kurulu Lideri Yusuf Bahadır Turhan, güneş gücü dalının hem elektrik üretimi hem de genel olarak bölümün paha zincirinde yarattığı istihdam potansiyeliyle güç dönüşümüne liderlik eden stratejik kıymette bir kaynak olduğunu belirtti. Yenilenebilir güce geçiş hızlandıkça güneş, hidroelektrik ve rüzgar arasındaki kurulu güç ve buna bağlı olarak istihdam rekabetinin artacağının altını çizen Turhan, şunları kaydetti: ”Solar3GW, kurulduğu günden bu yana Türkiye’nin her yıl en az 3GW güneş gücünü sisteme dahil edebilecek potansiyeli olduğunu söylüyor. Bu gerçekleştirildiğinde Türkiye’nin istihdamına kıymetli katkı sağlanacak. Bölümümüz 2015 yılında ivme kazanmaya başlayınca, evvel halihazırda oturmuş bir dal olan inşaattan istihdam takviyesi aldı, akabinde kendi iş gücünü yetiştirdi. Birinci yıllarda özellikle proje geliştiren, ekipman tedarik eden ve heyetim yapan taahhüt firmaları istihdam konusunda kelam sahibiyken sektörün gelişmesiyle birlikte kontrol, üretim ve yazılım üzere alanlar da istihdama değerli oranda katkı sağladı. Lisanssız projeler ise geçmişte olduğu üzere sektörel istihdama katkıda bulunmaya devam edecek. Fakat bundan sonra lisanslı YEKA ve depolamalı GES projeleriyle değerli bir iş gücü talebi doğacak.”
Raporu hazırlayan Solar3GW Genel Sekreteri Özge Özeke ise dalın büyümesi ve gelişmesiyle birlikte yetişmiş iş gücüne gereksinimin da arttığını vurguladı. Özeke, “Ancak bu paralel gelişim, her vakit sağlıklı bir formda yürümüyor. Bu nedenle sektörel iş gücünün nitelik ve nicelik açısından başka farklı kıymetlendirilmesi ve eksiklerin saptanması gerekiyor. Güç dönüşümünün baş aktörü olan güneş gücü kesimi, bir yandan artan kurulu güçle birlikte suram ve üretim alanındaki talebe karşılık vermeye, öteki bir yandan da yetkinlik ve teknolojilere adaptasyon manasında kendini tamamlamaya çalışıyor” diye konuştu.
Yatırım Manileri Kalkınca İstihdam Artacak
Raporda, 2023 prestijiyle güneş gücü kesiminin yaklaşık 37 bin şahsa istihdam sağladığıaçıklandı.Bu sayının, kamu, dağıtım şirketleri, belediyeler ve alt yükleniciler tarafında çalışanlar da eklendiğinde, en az yüzde 10-15 daha fazla olacağı iddia ediliyor. Türkiye’de şimdiye kadar sektörel iş gücünün yetişmesinde itici güç, lisanssız elektrik üretim projeleri oldu. Bu projeler, 2019 öncesi ticari motivasyonla hayata geçirilen yatırımlar iken, 2019 sonrasında öztüketim odaklı, yüklü olarak ticari ve endüstriyel segmentte gerçekleştirilen projeler olarak nitelik değiştirdi.Çalışmada, güneş gücü bölümünün yıldan yıla dengeli gelişiminin sağlanmasının, yatırımların önündeki mahzurların kaldırılmasına bağlı olduğu belirtiliyor. Yatırım amaçlarının muhakkak bir süratte gerçekleşmesiyle iş gücünün devamlılığı sağlanacağı ve niteliğinin de gelişip korunacağı vurgulanıyor.
Konutlarda güneş gücü kullanımına bilhassa dikkat çekilerek Türkiye’nin konut segmenti uygulamalarında yüksek potansiyeli olduğu fakat bu segment desteklenmediği için gelişme gösteremediği söz ediliyor. Bu segmente teşvik ve takviye verilmesi halinde yapılacak kurulumlar ile küçük ölçekli mahallî firmaların artacağı, bunun da bölgesel istihdama katkı sağlayacağı belirtiliyor. Bununla birlikte raporda, ‘Konut kaynaklı istihdamın artışı, dağıtık üretimin kıymetli bir parametresi olarak MW başına olan istihdamı da yükseltecek’ sözüne yer veriliyor.
Güneş Gücü Dalı Nitelikli İş Gücü İstiyor
Dünyada, en fazla suram ve bakım iş kollarında işe alımlarda zahmet yaşandığı ve birinci sebebinin bölüm odaklı bilgi birikimi eksikliği olduğunun tabir edildiği rapora nazaran Türkiye’de de güneş enerjisindeki kurulu güç maksatları ve potansiyeli sistemli bir biçimde gerçekleşmesi kelam konusu olduğunda heyetim ve bakım işlerinde benzeri bir açığın ortaya çıkacağı söyleniyor.
Türkiye’de güneş gücü bölümü istihdamında, teknik uzmanlık ve yenilikçi teknolojilere adaptasyonun istihdam gelişiminde kıymetli odak noktaları olarak ön plana çıktığı vurgulanıyor. Bataryalı depolama teknolojilerinin GES teknolojilerine entegre bir formda ele alınmasıyla birlikte tasarım, heyetim, bakım ve tamir bahislerinde ayrıntılı teknik bilgi ve uygulama hünerlerine giderek daha fazla gereksinim duyulacağı belirtiliyor. Halihazırdaki iş gücü nicelik olarak kâfi fakat nitelik olarak gereksinimi karşılamıyor. Birtakım güneş gücü projelerinin sıradan ve yalnızca fiziki montaj gerektiren kurulumlar olarak ele alınması, nitelik sorunun önde gelen sebepleri ortasında. Ayrıyeten bir sertifikasyon olmaması, kurulumlarda çalışacak şahısların seçiminde finansman sıkıntıları yaşanması, kimi dar bütçeli projelerde iş yetkinliği ve deneyim aranmaması öbür sebepler.
Yine rapora nazaran üniversiteler de nitelikli eleman problemine gereğince tahlil olmuyor; son yıllarda açılan yükseköğretim programları yetersiz olduğundan, kurulumlarda, ön ve yan hizmetlerde vazife alacak nitelikli orta ve teknik elemanlar yetiştirilmiyor. Ayrıyeten meslek liselerine olan ilginin azalmasıyla bölümün bel kemiği olan orta eleman açısından istihdam probleminin yaşandığı, istihdam edilse dahi yetkinlik istikametinden eksiklikler göze çarpıyor. “Güneş gücü çalışanlarının pak güç şuuruyla yetiştirilmesi, gerekli teknik ve mekanik bilgi ile donatılması, kamuya açık eğitim ve geliştirme programlarının hizmete sunulması, bu dalda elde edilen sertifika ve lisanslara bölgesel ve global düzlemde geçerlik tanınarak personellerin dolaşımlarının temin edilmesi, iş gücünün verimliliği açısından değer taşımaktadır” deniliyor.
Fosil Yakıtlardaki İş Gücü ‘Yeniden Yeteneklendirme’ ile Güneşe Yarayacak
Çalışmada, güneş gücü kesimi iş gücündeki sıkıntıların, kamu-sivil toplum kuruluşları-özel sektör iş birliği ile giderilebileceği vurgulanıyor. Bunun için güneş gücüne bakış açısının değişmesi, bu kaynağın iklim değişikliğiyle çabadaki ve güç dönüşümündeki kıymetli rolünün göz önünde bulundurulması gerekiyor. Dalın önde gelen şirketleri kamuyla işbirliği halinde hazırlayacakları eğitim ve yeteneklendirme programları ile nitelikli iş gücünü yetiştirmekte katkı sağlayabilir. Raporda, nitelikli iş gücü kadar ‘yeniden yeteneklendirme’nin (reskilling) de güneş gücü dalı istihdamında değerli rol oynacağı tabir ediliyor. Yapılan araştırmalara nazaran fosil yakıt alanında çalışan birçok emekçi, güneş gücü bölümündeki iş gücü boşluğunu doldurabilmek için gerekli uzmanlaşma ve yeteneğe sahip. Bu alanda çalışan personeller, kısa periyodik tekrar yeteneklendirme eğitimleri ile pak güç iş gücünü çeşitlendirebilecek hale getirilebilir.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı